Loại hình thương mại điện tử mua chung gần một năm qua đã tăng trưởng vô cùng mạnh mẽ, với sự tham gia của hàng trăm nghìn khách hàng và hàng trăm nhà cung cấp dịch vụ. Ngoài các phương diện tích cực thì gần đây Mô hình mua chung đã bắt đầu xuất hiện nhiều vấn đề.
Nở rộ các website mua chung
Mặc dù mới xâm nhập vào thị trường Việt Nam một vài năm nay, hình thức mua chung (Groupon) đã tăng trưởng rất nhanh cùng với sự ra mắt của hàng trăm website như Muachung.vn, VNdoan.com, Nhommua.com, Cungmua.com, Deal.zing.vn, Hotdeal.vn..., hoạt động chủ yếu tại các đô thị lớn như: Sài Gòn, Hà Nội và Đà Nẵng. Ðặc trưng của mô hình mua chung là 1 nhóm người tiêu dùng cùng đăng ký mua một loại dịch vụ qua một trung gian (thông thường là những website) trong một thời gian quy định trường để được giá ưu đãi. Tỉ lệ giảm giá các sản phẩm và dịch vụ thường từ 30% đến 90%, nhiều dịch vụ và sản phẩm có thể giảm đến 95%. Những dịch vụ được đăng bán vô cùng đa dạng và phong phú như: tua du lịch, khóa học, thời trang, suất ăn... Theo thống kê ở web mua chung hàng đầu Việt Nam muachung.vn, tổng dịch vụ bán ra đã cán mức hơn 120 tỉ đồng thông qua dịch vụ mua hàng theo nhóm mua chung và tổng số tiền người mua hàng đã tiết kiệm là hơn 65 tỷ đồng. Bình quân một 24h, 1 website có ít nhất là 1 sản phẩm mới được chào bán.
Cực kỳ nhiều người tiêu dùng đã nhiễm sở thích "săn đón" phiếu giảm giá để tránh bỏ lỡ những cơ hội mua hàng hấp dẫn. Bà Đỗ Thị Thúy (đường Lý Thường Kiệt, quận Hoàn Kiếm) tiết lộ: "Kể từ khi biết đến loại hình thương mại điện tử mua chung, hầu như mỗi hôm tôi đều phải truy cập vào các trang ấy một lần xem có dịch vụ gì hấp dẫn, chiết khấu đáng kể để mua. Các chị cùng văn phòng cũng hay rủ nhau mua voucher để đi ăn nhậu chung, khá kinh tế".
Khách hàng muốn mua chung phải hoàn thành các thủ tục đăng ký , đến lúc đạt đủ số người được quy định trước sẽ được doanh nghiệp trung gian giao các voucher rồi thanh toán cho website trung gian thông qua một số cách như bằng tiền mặt, thẻ mua hàng (do website trung gian phát hành), hoặc qua thẻ ATM... Người mua mang các voucher này đến điểm bán hàng sẽ được sử dụng dịch vụ đó. Với mô hình mua chung, người mua được nhận mức giá ưu đãi, giảm bớt công sức di chuyển, được tiếp cận nhiều thông tin chi tiết về sản phẩm qua trang web trung gian... Chỉ riêng tỉ lệ giảm giá mạnh đã đủ thu hút nhiều người tiêu dùng, đặc biệt là giới sinh viên và nhân viên công sở, giữa lúc nhiều mặt hàng tăng giá như hiện nay. Với những sản phẩm hấp dẫn, rất nhiều người lùng mua, việc bán hàng trăm coupon chỉ mất vài giờ và mau chóng được treo biển "cháy hàng". Thí dụ như coupon giải trí ở công viên thiên đường Bảo Sơn với mức chiết khấu giảm 55% tại trang Mua Chung, vẻn vẹn trong hơn bốn giờ đã được 5.000 người tiêu dùng đăng ký mua.
Mua chung: Giá bèo, chất lượng cũng bèo?
Tuy nhiên, sau một thời gian phát triển nóng, hình thức mua chung này nhận được khá nhiều lời than phiền từ khách hàng. Trên các site mua chung, rất nhiều khách hàng phàn nàn về sự chậm chạp khi giao voucher. Theo quy định, các phiếu giảm giá được chuyển tới người mua trong vòng bốn mươi tám giờ sau khi khách hàng đăng ký mua nhưng sự chậm trễ vẫn luôn xảy ra. Phía site trung gian giải thích rằng, do số lượng khách đặt quá nhiều trong một khoảng thời gian rất ngắn, do đó nhân sự giao phiếu không phục vụ kịp. Một khía cạnh khác, cung cách phục vụ người tiêu dùng dùng coupon của doanh nghiệp cung cấp sản phẩm cũng gây cho nhiều khách hàng khó chịu.
Ông Vương Vũ Linh (ở đường Hàng Đường, quận Hoàn Kiếm) cho biết: "1 lần tôi mua hai voucher mua chung tại một nhà hàng lẩu. Lúc mới đặt chân đến tiệm, nhân viên cực kỳ đon đả chào đón, nhưng khi chúng tôi đưa phiếu giảm giá ra thì bọn họ thay đổi hẳn thái độ, phục vụ qua loa, đồ ăn thức uống thì lèo tà lèo tèo, không như hình ảnh treo trên web mua chung". Bác Hồ (30 tuổi, ở phố Lò Ðúc, quận Hai Bà Trưng) phẫn uất kể lại: "Bọn tôi mua chung voucher massage giảm giá. Bọn họ yêu cầu gọi điện hẹn đặt lịch trước. Chúng tôi a lô và họ hẹn nửa tháng sau mới tới lượt vì tiệm đông khách. Nhưng 1 người bạn của tui có đến đó thì kể lại, cửa tiệm vắng như chùa Bà Đanh, nhân viên nhiều đứa ngồi chơi suông". Ngoài ra nhiều sản phẩm và dịch vụ còn bị đưa giá lên cao, cho nên sau khi giảm giá vẫn tương đương hoặc chỉ giảm một chút so với giá thị trường. Một số người tiêu dùng nhận xét, đây là một trò lừa người tiêu dùng, để hấp dẫn khách của các cơ sở làm ăn chụp giựt qua những trang mua chung.
Phía site mua chung khẳng định, trước khi phát hành voucher cho khách hàng, nhân viên đã khảo sát chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ và giá thị trường để đem lại cho người mua thông tin chi tiết xác thực nhất. Tuy thế, việc khảo sát các dịch vụ của doanh nghiệp cung cấp là rất khó đối với doanh nghiệp trung gian. Thêm vào đó, nhiều site trung gian muốn có thêm nhiều đối tác nên đã làm lơ và làm ẩu trong quy trình thương lượng với đối tác. Phía bị thiệt hại trước tiên là người mua voucher. Nhưng về lâu dài, việc này lại tác động đến chính uy tín của site mua chung và đơn vị cung cấp dịch vụ.
Dù mua chung là 1 dịch vụ tiên tiến, mới lạ, nhiều ưu điểm và là xu thế không thể đảo ngược, nhưng nếu không thể giữ được niềm tin nơi người tiêu dùng thì cực kỳ khó phát triển lâu dài. Vì thế, trong quá trình thực hiện, cả phía doanh nghiệp cung cấp sản phẩm, website mua chung và khách hàng phải cân bằng được quyền lợi giữa các bên. Về phía khách hàng, lúc mua chung hãy lựa chọn website mua chung có tín nhiệm , rà soát kỹ các điều khoản, lợi ích và hạn chế khi tham gia . Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ, phải tôn trọng người tiêu dùng và phục vụ người tiêu dùng theo những điều khoản đã cam kết.
Mình đang viết các bài phóng sự về ngành mua chung tại Việt Nam Nếu các bạn đọc quan tâm có thể đọc tại link bên dưới:
Bạn có muốn mua chung?
